30 ngày tập viết mỗi ngày: không phải hành trình tròn trịa như mình tưởng

Buổi tối đầu tiên tôi ngồi trước màn hình trắng, đồng hồ báo đã hơn 10 giờ. Cảm giác giống như trước bài kiểm tra: vừa hồi hộp, vừa lười biếng, vừa tò mò không hiểu mình làm cái này để làm gì. Tôi gõ một dòng, xoá rồi lại gõ. Cái tiếng phím vang lên khiến đầu mình tỉnh hơn là một cốc cà phê đặc.

Lý do tôi bắt đầu thử viết mỗi ngày nghe qua thì cũng quen thuộc: muốn tập trung hơn cho công việc, ép bản thân lắng nghe mình, biết mình đang nghĩ gì khi đầu óc toàn lướt mạng. Nhưng thật ra, tôi chỉ đang thử xem rốt cùng mình chịu đựng được bao lâu trước khi bỏ cuộc. Trước đây tôi từng đọc về việc xây thói quen, đọc rất kỹ, ghi chú cẩn thận. Vậy mà lần nào cũng hụt hơi giữa đường, như kiểu chạy bộ chưa tới vòng cuối đã quay xe kiếm cớ nghỉ.

Tuần đầu mọi thứ nhẹ nhàng hơn tôi nghĩ. Mỗi tối chỉ cần gõ khoảng trăm chữ, không ép mình về chủ đề. Có hôm viết về việc đi siêu thị ở Cần Thơ, có hôm lại loanh quanh ở chuyện hồi còn là chủ doanh nghiệp, những đêm thức trắng giải quyết chuyện không tên. Có đêm tôi chỉ viết một câu rồi bỏ, ngồi nhìn màn hình chớp thở dài. Thật ra cảm giác đó không tệ như tôi từng lo, chỉ hơi giống kiểu bóp tay cho máu lưu thông rồi lại duỗi ra, không đau nhưng lười.

Đến ngày thứ 9, cơn cám dỗ bắt đầu rõ rệt: đầu giờ tối về nhà mệt, tôi chỉ muốn nằm sấp trên sofa. Câu hỏi cứ lặp lại: thật ra viết có làm gì đâu, mình cũng chẳng sống bằng mấy chữ này. Tôi tự nhủ chỉ cần mở máy ra, gõ đúng một dòng cũng được, giống như việc buộc giày để rời khỏi nhà trời mưa. Có hôm tôi ghi lại cảm giác hụt hẫng khi đọc một cuốn sách dang dở rồi nhận ra mình có gần 500 cuốn trên kệ vẫn chưa mở quá trang 50.

Cái hay (hoặc dở) của việc lặp đi lặp lại một động tác mỗi ngày là nó nhanh chóng trở thành phông nền, đến mức mình không còn suy nghĩ mấy khi làm nữa. Đến ngày thứ 15, tôi bắt đầu viết về chính chuyện tập viết: những lần tự hỏi liệu có ai cần đọc, có ai thực sự quan tâm, hay chỉ là trò nói chuyện với bóng mình trong phòng yên tĩnh. Hóa ra, những câu hỏi kiểu này không biến mất dù thói quen có thành hình hay không. Tôi thấy mình giống như người tập chạy, ban đầu dõi theo từng bước chân, về sau chỉ để ý đến nhịp thở.

Khó nhất là những ngày không có chuyện gì để nói

Có những hôm tôi mở máy, ngồi nhìn con trỏ nhấp nháy, đầu óc trống rỗng như bát phở nguội giữa sáng chủ nhật. Không phải vì thiếu chuyện để kể, mà là vì không biết nên thành thật với mình ở điểm nào. Có cảm giác càng cố nhớ càng không ra thứ gì đáng viết. Tôi thử tìm quanh quẩn một tín hiệu bất kỳ: ly cà phê nguội, tiếng chó sủa ngoài ngõ, một dòng tin nhắn ai đó gửi rồi xoá. Thường thì nếu cứ ngồi yên tại đó đủ lâu, câu chữ sẽ tự tìm về, hoặc tôi sẽ chán quá mà gõ đại. Kỳ lạ là những đoạn viết chán nhất, không đầu không cuối, sau này đọc lại lại thành những dấu mốc rõ ràng: à, hôm đó mình chỉ đơn giản là mệt, là muốn ở yên, là chẳng mong gì hơn chút yên tĩnh.

Cứ kéo dài như vậy cho đến cuối tháng, số chữ tôi viết ra không tăng, nhưng cảm giác ngại ngần thì giảm dần. Đến ngày 27, tôi nhận ra một điều tưởng như đùa: không nhớ nổi mình đã viết gì ở ngày thứ 13, thứ 17, chỉ còn nhớ hôm nào tự bỏ qua, hôm nào bật khóc trước màn hình vì một kỷ niệm vớ vẩn nào đó. Hình như, cái tôi thực sự tích luỹ được không phải là kỹ năng, mà là sự kiên nhẫn với chính mình.

Kết thúc 30 ngày, tôi không giỏi lên nhiều, chẳng có bản thảo nào hoành tráng. Điều thấy rõ nhất là giờ cứ đến tối, tay tôi tự đặt lên bàn phím, đầu không còn nghĩ 'phải viết gì cho hay', mà chỉ còn một nhịp thở đều đều. Mọi mong đợi về thành tích hoá thành một thứ nền nã: chỉ cần có mặt ở đó, viết xong câu cuối cùng, tắt máy đi ngủ, vậy là đủ.

Nếu có ai hỏi tôi sau 30 ngày tập viết mỗi ngày, kết quả lớn nhất là gì, có lẽ tôi vẫn chưa có một đáp án thành hình. Thói quen giống như một cái bóng: càng đuổi theo càng lẩn tránh, càng lờ đi lại càng dính chặt. Chỉ biết, cảm giác ngồi xuống, nhìn lại một tháng trôi qua không vụt mất, vẫn là một thưởng thức nhỏ. Như một cốc cà phê vào đúng lúc mình cần, không khiến mình thông thái hơn, nhưng đủ để biết còn sống và còn kiên nhẫn với chính mình.

Còn bạn, có thói quen nào bạn từng thử kéo dài đến cuối cùng chỉ để nhận ra phần giá trị lớn nhất không giống như mình mong đợi ban đầu?