Bước ngoặt đầu đời: lần đầu tôi dấn thân vào thứ hoàn toàn mới

Trời Cần Thơ mấy ngày này dở dở ương ương, nắng chạm vào cửa sổ rồi bỗng tắt lịm, nhường chỗ cho những vệt mưa mỏng. Tôi ngồi ở bàn, thói quen gắp bút lên như chuẩn bị đánh một trận quen thuộc, nhưng lần đó mọi thứ lại khác hẳn. Trước mặt tôi là một chủ đề hoàn toàn mới, không một bản đồ, không ai đi trước dẫn đường. Cảm giác như đứng trước biển, dưới chân mình là cát lạ, sóng vỗ đến đâu cũng làm tôi giật mình. Có những buổi sáng người ta tỉnh dậy biết mình phải làm gì, còn hôm ấy tôi chỉ thấy toàn câu hỏi chờ được trả lời.

Tôi từng nghĩ mình thuộc tuýp thích an toàn, không ham hố phiêu lưu xa bờ. Những gì quen thuộc dù có ố vàng theo năm tháng vẫn thấy yên tâm hơn một cánh cửa chưa từng đẩy. Có lẽ vậy nên mãi tôi mới có cú rẽ đầu tiên. Chuyện bắt đầu từ một hôm vô tình, một mẩu tin, một ý tưởng chớp lên như tia chớp giữa trưa. Ban đầu là ngần ngại rõ rệt: "Nếu mình không hợp, nếu ngã thì có ai đỡ?". Nhưng rồi mỗi sáng tôi lại tự hỏi: "Vậy nếu cả đời chỉ loanh quanh chỗ cũ thì mình sẽ tiếc thứ gì?".

Cái lần đầu tiên ấy không ồn ào, không ánh đèn, không ai cổ vũ. Chỉ là một dãy bàn dài, những gương mặt lạ, giọng nói pha nhịp điệu tôi chưa kịp thuộc. Tôi cố giấu sự bối rối của mình sau lớp bình tĩnh giả vờ, tự nhủ cứ làm từng thứ nhỏ một. Kỳ lạ là những gì trên sách vở tôi đọc trước đó, ra đời thật lại chẳng giống chút nào. Người thật, việc thật, phút chốc những kiến thức dễ dàng biến thành một ma trận tôi lạc mất phương hướng.

Lần đầu tôi dấn thân vào lĩnh vực mới, tâm trạng lổn nhổn như cháo, một chút háo hức chen giữa lo lắng và tự ti. Thành phố lạ, những con đường không thuộc, mỗi lần bước ra khỏi cửa là một lần thử nghiệm xem mình chịu đựng được đến đâu. Tôi nhớ hồi còn ở Canada, cũng từng trải cảm giác này: mọi thứ đều lạ, từ cách gọi món ăn cho tới cách bắt chuyện nơi siêu thị. Chỉ khác là khi trở về, những lần bắt đầu mới lại không còn hai chữ "bất đắc dĩ", mà là tự chọn lấy.

Cái khó nhất khi vào một môi trường lạ không phải phần việc, mà là tâm lý tự thấy mình nhỏ bé, sợ bị đánh giá ngốc nghếch. Có những ngày tôi như người ngoài rìa, làm gì cũng thừa thãi, câu nào nói ra cũng tự hỏi liệu có lạc lõng quá không. Một buổi tối, tôi chốt lại cả ngày chỉ bằng một dòng ghi chú: "Chưa hiểu gì hết, nhưng không hiểu mãi được". Đúng vậy, người ta không hiểu mãi, chỉ cần không bỏ chạy.

Tôi bắt đầu bằng những câu hỏi nhỏ, học cách lắng nghe nhiều hơn nói. Có hôm, tôi phát hiện mình chỉ cần đổi tông giọng, một cái gật đầu đúng lúc cũng đủ kéo ai đó lại gần. Chuyện học không chỉ là nhớ lý thuyết mới, mà học cả cách chịu được sự lạc nhịp, học cách kiên nhẫn với chính mình. Tôi nhận ra, thành công đầu tiên là dám nhận mình đang bắt đầu từ số 0, không xấu hổ, không giả vờ đã biết.